Hoe werkt de Nederlandse overheid?
Gemeenten: gemeenteraad, wethouders en burgemeester
De gemeenteraad vertegenwoordigt inwoners, bepaalt de hoofdlijnen van het gemeentelijke beleid en controleert het college van burgemeester en wethouders. Dat college vormt het dagelijks bestuur. De raad benoemt de wethouders; de burgemeester wordt door de Kroon benoemd op aanbeveling van de gemeenteraad.
Op Staatskaart begin je bij een gemeente en verken je daarna de raad, het college en de beschikbare persoonsvermeldingen. Dat maakt het verschil tussen vertegenwoordigen en besturen zichtbaar.
Zoek een gemeente op de kaartWie doet wat in de gemeente?
De raad stelt onder meer gemeentelijke verordeningen en de begroting vast. Het college bereidt beleid voor en voert besluiten uit. Wethouders hebben ieder een portefeuille. De burgemeester is voorzitter van de raad én van het college, maar is geen raadslid en stemt niet mee in de raad. De burgemeester heeft ook eigen taken, waaronder openbare orde en veiligheid.
Rijksoverheid: taken van raadsledenRijksoverheid: wethouders en het collegeRijksoverheid: taken van de burgemeesterVan gemeente naar functie en persoon
Open Gemeenten en selecteer het gebied dat je onderzoekt. Kies Gemeenteraad om de volksvertegenwoordiging te bekijken, of het college om het dagelijks bestuur te verkennen. Open vervolgens een beschikbare vermelding. Lees de functienaam, de bron en eventuele opmerkingen over ontbrekende of tegenstrijdige informatie.
Via het personenregister kun je ook zoeken op een naam, functie, partij of gemeente. Controleer bij meerdere resultaten steeds om welke functie en welk gebied het gaat. Eenzelfde persoon kan op verschillende plekken in het register voorkomen.
Open het personenregisterEen raadsvergadering voorbereiden
Gebruik de kaart bij een nieuw onderwerp als overzicht van rollen. Leg daarnaast de lokale vergaderagenda en de stukken uit het raadsinformatiesysteem. Noteer welk bestuursorgaan een besluit neemt, welke portefeuillehouder het voorstel toelicht en welke eerdere besluiten relevant zijn. Zo ontstaat een controleerbare voorbereiding voor een raadslid, griffiemedewerker of beleidsadviseur.
Voor de actuele planning en de volledige tekst van een voorstel blijft het gemeentelijke dossier nodig. De kaart kan helpen bepalen waar je verder zoekt en welke bestuurlijke relatie je in een memo moet uitleggen.
Gemeentelijke gegevens vergelijken
Bij elke gemeente staat welke functies in het register zijn opgenomen en waar nog gegevens ontbreken. Gemeentegrenzen, verkiezingsuitslagen en inwonerscijfers kunnen op verschillende jaren betrekking hebben. Kijk bij een vergelijking daarom naar het jaar én de gebiedsindeling, vooral als een gemeente is heringedeeld. Neem de brondata mee in je raadsstuk.
Bekijk de brondataBronnen en verder lezen
Deze uitleg is nagekeken op . Bekijk de officiële bronnen voor de actuele informatie.
Uitleg door Staatskaart, een project van Noord Labs. Lees hoe we met bronnen en datasets werken.
